Czytania mszalne:
Pierwsze Czytanie: (Kpł 23, 1.4-11.15-16.27.34b-37) Pan przemówił do Mojżesza tymi słowami: «Oto czasy święte dla Pana, zwołania święte, na które wzywać ich będziecie w określonym czasie. W pierwszym miesiącu, czternastego dnia miesiąca, o zmierzchu, jest Pascha dla Pana. A piętnastego dnia tego miesiąca jest Święto Przaśników dla Pana – przez siedem dni będziecie jedli tylko przaśne chleby. Pierwszego dnia będzie dla was zwołanie święte: nie będziecie wykonywać żadnej pracy. Przez siedem dni będziecie składali w ofierze dla Pana ofiarę spalaną, siódmego dnia będzie święte zwołanie, nie będziecie w tym dniu wykonywać żadnej pracy».Potem Pan powiedział do Mojżesza: «Przemów do Izraelitów i powiedz im: Kiedy wejdziecie do ziemi, którą Ja wam dam, i zbierzecie plon, przyniesiecie kapłanowi snop jako pierwociny waszego plonu. On wykona gest kołysania snopa przed Panem, aby był przez Niego łaskawie przyjęty. Wykona nim gest kołysania w następnym dniu po szabacie. I odliczycie sobie od dnia po szabacie, od dnia, w którym przyniesiecie snopy, aby wykonano nimi gest kołysania, siedem pełnych tygodni, aż do dnia po siódmym szabacie odliczycie pięćdziesiąt dni i wtedy złożycie nową ofiarę pokarmową dla Pana. Dziesiątego dnia siódmego miesiąca jest Dzień Przebłagania. Będzie to dla was zwołanie święte. Będziecie pościć i będziecie składać Panu ofiary spalane.Piętnastego dnia tego siódmego miesiąca jest Święto Namiotów, przez siedem dni, dla Pana. Pierwszego dnia jest zwołanie święte: nie będziecie wykonywać żadnej pracy. Przez siedem dni będziecie składać ofiary spalane dla Pana. Ósmego dnia będzie dla was zwołanie święte i złożycie ofiarę spalaną dla Pana. To jest uroczyste zgromadzenie. Nie będziecie wykonywać w tym dniu żadnej pracy.To są czasy święte dla Pana, na które będziecie dokonywać świętego zwołania, aby składać ofiarę spalaną dla Pana: ofiarę całopalną, ofiarę pokarmową, ofiarę krwawą i ofiarę płynną, każdego dnia to, co jest na ten dzień przeznaczone».
Ewangelia (Mt 13, 54-58): Jezus, przyszedłszy do swego miasta rodzinnego, nauczał ich w synagodze, tak że byli zdumieni i pytali: «Skąd u Niego ta mądrość i cuda? Czyż nie jest On synem cieśli? Czy Jego Matce nie jest na imię Mariam, a Jego braciom Jakub, Józef, Szymon i Juda? Także Jego siostry czy nie żyją wszystkie u nas? Skądże więc u Niego to wszystko?» I powątpiewali o Nim. A Jezus rzekł do nich: «Tylko w swojej ojczyźnie i w swoim domu może być prorok lekceważony». I niewiele zdziałał tam cudów z powodu ich niedowiarstwa.
Komentarz:
„Skąd u Niego taka mądrość?!” tak pytali się nawzajem rodacy Jezusa w Nazarecie. Dziś po wielu wiekach rozważania nauki Chrystusowej mamy szczęście, że ta mądrość jest przed nami w pewnym stopniu odkryta, zrozumiana. 2 tysiące lat temu Jezus tę mądrość złożył w łonie Kościoła jak ziarno w żyznej ziemi. To ziarno, jak ziarno gorczycy w przypowieści Jezusowej (Mt 13,31-32) rozwijało się i rosło pozostając cały czas tą samą nauką Tego samego Boga, ale bardziej zrozumianą, lepiej rozwiniętą.
I oto dziś czytając czytanie z Księgi Kapłańskiej opisującej żydowskie święta Starego Testamentu możemy zadać sobie pytanie: „a co te święta mają wspólnego z obecnymi czasami, w jakim celu to czytanie jest nam czytane?”. Może właśnie dlatego jest nam czytane, byśmy odkrywali mądrość Bożą i to jak ona stopniowo objawiała prawdy naszej wiary i prowadziła rozwój prawdziwej religii. Jak z ziarna gorczycy, które obumiera w ziemi, wyrasta wielki krzew, tak z Bożych nauk i świąt Starego Testamentu przez życie i śmierć Jezusa, wyrasta Boża nauka i święta Nowego Testamentu – współczesnego Kościoła. Wszyscy, którzy czytamy Pismo Święte, widzimy, że inne święta świętowali żydzi w Starym Testamencie, a inne święta obchodzimy my katolicy żyjący w czasach Nowego Testamentu. A jednak, jest to ta sama prawdziwa religia, którą Bóg stopniowo objawiał i kształtował, tak jak Boskimi rękami kształtuje tą samą roślinę od etapu zasianego ziarna do wielkiego krzewu wydającego owoce.
Według Apostoła Pawła kapłani żydowscy usługujący świętom Starego Testamentu, usługiwali cieniowi i obrazowi rzeczywistości niebieskich. Gdyż Mojżesz, który nakazał obchodzić te święta, został pouczony przez Boga słowami: „Patrz zaś, abyś uczynił wszystko według wzoru, jaki ci został ukazany na górze” (por. Hbr 8,5). Czyli żydowskie świętości i święta były pewnym symbolem, obrazem tego, co Mojżesz ujrzał na górze Synaj, gdy Bóg mu się objawił. I tak Namiot Spotkania, Świątynia Jerozolimska była obrazem i symbolem Ciała Syna Bożego, które Bóg planował ukształtować w przyszłości. Mówi nam o tym Pan Jezus w rozmowie z żydami w Świątyni Jerozolimskiej: „W odpowiedzi zaś na to Żydzi rzekli do Niego: Jakim znakiem wykażesz się wobec nas, skoro takie rzeczy czynisz? Jezus dał im taką odpowiedź: Zburzcie tę świątynię, a Ja w trzech dniach wzniosę ją na nowo. (…) On zaś mówił o świątyni swego ciała.” (J 2,18-19.21). W krótkim czasie po tym jak Ciało Syna Bożego opuściło ziemię odchodząc do Nieba, przestała istnieć Świątynia Jerozolimska (70 r. n.e.) – zupełnie jakby wypełniła już swą rolę i nie była potrzebna. Niedługo potem zaczęły powstawać nowe świątynie chrześcijańskie, które były budowane tam, gdzie w sakramencie Eucharystii pojawiało się Ciało Pana Jezusa. Widać w tym rozumny porządek i Opatrznościowe kierowanie rozwojem prawdziwej religii.
Św. Tomasz z Akwinu Powszechny Doktor Kościoła, zbierając nauczanie Kościoła w Sumie Teologicznej, wskazuje, że nie tylko budowla Świątyni miała swoją symbolikę i była zapowiedzią przyszłości, ale także dotyczy to świąt żydowskich. (św. Tomasz z Akwinu, Suma Teologiczna, 1-2, q. 102, a. 4, Na. 10 oraz 1-2, q. 103, a. 3, Na. 4.) „Na miejsce uroczystości starego prawa przyszły nowe uroczystości, jako że dobrodziejstwa wyświadczone narodowi żydowskiemu oznaczają dobrodziejstwa wyświadczone nam przez Chrystusa”. W 23 rozdziale Księgi Kapłańskiej dzisiejszego, Pierwszego Czytania możemy przeczytać o następujących świętach żydowskich:
- Szabat
- Pascha
- Święto Przaśników
- Pięćdziesiątnica
- Święto Trąb
- Dzień Przebłagania
- Święto Namiotów
Szabat
- Szabat, który żydzi powtarzali każdego tygodnia, obchodzono dla upamiętnienia stworzenia rzeczy i tego jak Pan Bóg po tym „odpoczął”. Jest on symbolem duchowego odpoczynku, który daje nam Chrystus (por. Hbr 4), wiecznego odpoczynku do którego dążymy.
– W czasach Nowego Testamentu Szabat został zamieniony na świętowanie niedzieli, Dnia Pańskiego i jest ona „wspomnieniem nowego stworzenia, które zaczęło istnieć w zmartwychwstaniu Chrystusa”. Co oznacza to „nowe stworzenie”? (Por. 2Kor 5,14-17) Przez sakrament chrztu wraz z Jezusem umieramy dla naszych grzechów (czyli zrywamy z nimi) i umieramy w ten sposób jako „stare stworzenie”, a zmartwychwstajemy do życia w łasce Bożej i do pełnienia dobrych uczynków jako „nowe stworzenie”. Tak żyjąc mamy nadzieję na to, że po śmierci, gdy nadejdzie Koniec Czasów, zmartwychwstaniemy w takich ciałach jak Pan Jezus i w pełni staniemy się „Nowym Stworzeniem”.
Pascha
- Pascha, obchodzona pierwszego miesiąca roku na pamiątkę wyzwolenia z niewoli Egiptu. Zabijano wtedy baranka, co było zapowiedzią śmierci Chrystusa Baranka Bożego, który wyzwolił nas z niewoli grzechu. W Nowym Testamencie na miejsce Paschy przyszła uroczystość Triduum Paschalnego, czyli męki Chrystusa i Jego zmartwychwstania.
Przaśniki
- Przaśniki – w tym czasie spożywano „przaśniki” czyli chleb pozbawiony kwasu chlebowego, na pamiątkę tego, że podczas ucieczki z Egiptu chleby nie mogły się zakwasić, gdyż Egipcjanie przynaglali ich do wyjścia. Miało to symbolizować nienaganne sprawowanie się wiernych chrześcijan przyjmujących ciało Chrystusa, według słów Pawłowych (1Kor 5,8): „Tak przeto odprawiajmy święto nasze, nie przy użyciu starego kwasu, kwasu złości i przewrotności, lecz – przaśnego chleba czystości i prawdy.”
Pięćdziesiątnica
- Pięćdziesiątnicazwana takżeŚwiętem Tygodni – żydzi obchodzili to święto po pięćdziesięciu dniach od święta Paschy, na pamiątkę tego jak na górze Synaj Mojżesz otrzymał od Boga Prawo wypisane na kamiennych tablicach. W Nowym Testamencie na miejsce Pięćdziesiątnicy przyszła uroczystość Zesłania Ducha Świętego, w której Bóg dał prawo życia duchowego wypisane na sercach ludzkich w dwóch przykazaniach miłości.
„Pozostałe trzy święta obchodzono w siódmym miesiącu, który poniekąd cały, podobnie jak i dzień siódmy [szabat], był dla nich uroczysty.”
Święto Trąb
- Święto Trąb – obchodzono „w pierwszym dniu siódmego miesiąca (…) wprowadzono je na pamiątkę uwolnienia Izaaka, kiedy to w jego miejsce Abraham znalazł barana tkwiącego rogami w krzaku; barana tego przedstawiały rogi, na których trąbiono.” Zapowiadało ono głoszenie ewangelii przez Apostołów, którzy jak trąby rozgłaszali słowo Boże, tak, że „ich głos się rozchodzi na całą ziemię i aż po krańce świata ich mowy” (Ps 19,5; por. Rz 10,18). A głoszona Ewangelia opowiadała o tym jak Baranek Boży z koroną cierniową na głowie zajął nasze miejsce, dzięki czemu zostaliśmy uwolnieni. W Nowym Testamencie „na miejsce święta Trąb przyszły święta Apostołów”.
Dzień Przebłagania
- Dzień Przebłagania – „obchodzono je dziesiątego dnia [siódmego miesiąca] na upamiętnienie tego dobrodziejstwa, jakim było to że Bóg, na prośby Mojżesza, dał się przebłagać z powodu grzechu ludu, kiedy to on oddawał cześć cielcowi” (por. Wj 32). Święto to zapowiadało „oczyszczenie z grzechów ludu chrześcijańskiego”. W Nowym Testamencie „na miejsce święta Przebłagania przyszły święta męczenników i wyznawców”.
Święto Namiotów
- Święto Namiotów (Kuczek) – obchodzono przez siedem dni, począwszy od piętnastego dnia siódmego miesiąca „na pamiątkę tego dobrodziejstwa, Bożego, jakim była obrona i przeprowadzenie narodu przez pustynię, kiedy to mieszkał w namiotach. Toteż podczas tego święta powinni nosić „owoc najpiękniejszego drzewa” tj. cytrynowego, oraz „drzewo o gęstym listowiu”, tj. gałązki mirtu, jako że te drzewa są pachnące; powinni też nosić „gałązki palm” i „witki wierzb z potoku”, które długo utrzymują swoją świeżość i są dostępne w ziemi obiecanej. Nosili to dla pokazania, że Bóg poprzez suche piaski pustyni prowadził ich do ziemi rozkosznej”. Święto to było symbolem pielgrzymowania chrześcijan przez życie (jak przez pustynię) pod opieką Boga w drodze do rozkosznej Ojczyzny Niebieskiej. Przez tą drogę idą zdobieni cnotami, które zapowiadały świąteczne gałązki pachnących drzew i owoce. W Nowym Testamencie „miejsce święta Namiotów zajęło święto poświęcenia kościoła”.
– „Ósmego zaś dnia obchodzono inne święto, mianowicie „Zwołanie święte i Zbiórkę”; zbierano w nim od ludu to co było potrzebne na wydatki związane z kultem Bożym. Święto to oznaczało zjednoczenie narodu i pokój udzielony mu w Ziemi Obiecanej”. To Zwołanie święte symbolicznie zapowiadało „zgromadzenie wiernych w królestwie niebieskim; toteż święto to uchodziło za Najświętsze.” W Nowym Testamencie na miejsce Zwołania świętego weszło święto Wszystkich Świętych.
„Te trzy ostatnie święta (Przebłagania, Namiotów, Zwołanie święte) obchodzone były zaraz jedno po drugim, gdyż jak mówi psalmista (Ps 84 (83),8), po oczyszczeniu się z grzechów należy postępować w cnocie i umacniać się w niej, aż się dojdzie w końcu do widzenia Boga.”
Święta i obrzędy o których czytamy w Starym Testamencie to część Prawa Mojżeszowego o którym Paweł pisał, że jest „wychowawcą, który miał prowadzić ku Chrystusowi”. „Gdy jednak wiara nadeszła, już nie jesteśmy poddani wychowawcy.” (Ga 3,24-25). Dlatego dziś już nie obchodzimy żydowskich świąt, bo praca wychowawcy się zakończyła i doprowadziła do rozwoju wychowanka. Nie mniej jednak, pożyteczną rzeczą jest je znać i rozumieć ich prorocką zapowiedź jaka wypełniła się w Jezusie i w czasach Nowego Testamentu. Dzięki temu można się zachwycić rozumnym porządkiem jaki stoi za rozwojem naszej religii i dostrzec w tym działanie Boskiego Ogrodnika, który uprawia od ziarenka, aż po rozległy na całą ziemię krzew Kościoła i Świętej Religii Katolickiej. Oby jak najwięcej z nas otrzymało z tego krzewu owoce życia wiecznego. Amen.


